Inloggen

banner 3origineel20170118

bannerschapen2

Wilde ZwanenJe hoeft niet voor een Baltimore Troepiaal naar Alkmaar af te reizen om zeldzaamheden te zien. Ook dichter bij huis kun je bijzondere soorten waarnemen. De soort die je deze periode niet mag missen is de Wilde Zwaan die deze maand met tientallen in de zuidelijke Eempolder is neergestreken. Vanaf de weg laten ze zich rustig bekijken. Update: op 7 februari nog 3 exemplaren.

De Kobbelzwaan kent natuurlijk iedereen. De Kleine Zwaan is al een iets exclusievere soort maar is in de winter altijd in redelijke aantallen aanwezig. Elk jaar zit een groep van meer dan 100 Kleine Zwanen in de Eempolder, die zelfs vanaf de A1 bij een snelheid van 120 km nog gemakkelijk zijn te herkennen aan hun kenmerkende rechte hals. Je kunt hier meer over lezen in een artikel dat Jan Mooi heeft geschreven.

De Wilde Zwaan is echter een veel zeldzamere verschijning in het Gooi. Tot dit jaar, want nu verblijft er al langere tijd een groep van bijna 30 exemplaren in de zuidelijk Eempolders. Net als de Kleine Zwaan hebben ze en gele snavelbasis maar bij de Wilde Zwaan loopt dit veel verder door naar voren. De Wilde Zwaan heeft een forsere snavel en postuur en is zelfs groter dan een Knobbelzwaan.

Wilde Zwanen

Op 10 januari trof ik de Wilde Zwanen aan in kleine groepjes verspreid in de het centrum van de zuidelijk Eempolders, vooral langs de Geerenweg. Zie de foto hierboven. De Kleine Zwanen zaten in veel grotere groepen op hun vaste stek bij de A1.

Voor elke vogelaar dus een must-see in het Gooi. Het is het reisje sowieso waard, want deze maand verblijven er in de zuidelijke Eempolders meer dan 10.000 ganzen wat een buitengewoon imponerend schouwspel is.

In een werkstuk op www.scholieren.com van fkndik_kurdu_61 (zijn echte naam ken ik niet, maar het is een veelbelovend vogelaar) vond ik het volgende stukje waarin het verschil tussen Kleine en Wilde Zwanen veel grappiger verwoord is.


Kleine zwaan of wilde zwaan

De kleine zwaan en de wilde zwaan lijken nogal op elkaar, vandaar dat we ze samen presenteren. Het verschil met de knobbelzwaan is niet zo moeilijk, die ziet er heel anders uit. De snavel van de knobbelzwaan is rood in plaats van geel en op de snavel zit een grote zwarte knobbel. De namen, kleine en de wilde zwaan, helpen niet echt bij de herkenning. De kleine is wel wat kleiner dan de wilde maar dat is in het veld maar moeilijk te zien, het zijn wel grote vogels. Verder is de kleine net zo wild als de wilde dus daar heeft u ook niet veel aan!

Hoe weet u nu of die groep die in de verte loopt te grazen uit kleine of wilde zwanen bestaat of nog ingewikkelder, uit allebei? Om te beginnen kunnen we uitgaan van de kansberekening. In de zomer hoeft u zich bij het zien van een groep zwanen geen vogelboek erbij te pakken. Er wonen hier dan uitsluitend knobbelzwanen. De andere twee soorten zitten, duizenden kilometers hier vandaan, op hun nesten of scharrelen met hun jongen rond over de Russische en Siberische toendra’s.

Wie is wie?

In het najaar komen de kleine en wilde zwanen naar ons land om hier te overwinteren. Ze komen in gemengde groepen voor en dan is een vogelgids wel handig om de juiste soort(en) vast te stellen. De kans dat u met kleine zwanen te maken heeft is ongeveer tien keer zo groot als met wilde zwanen. We spreken dus af dat u in de winter altijd kleine zwanen ziet tot het tegendeel blijkt! Als u een groep in de verte ziet dan vallen de steile witte nekken op, misschien ziet u dat de snavels zwart met iets geel van kleur zijn, maar veel meer kunnen we er dan niet van maken. Ik hoop dat u een verrekijker bij u heeft want dan kunnen we deze veldles verder vervolgen. Zelf let ik let altijd eerst op de vorm in plaats van de kleur van de snavel, want de kleine zwanen en wilde zwanen zijn allebei nogal schuw en op grote afstand is de kleurverdeling op de snavel maar moeilijk te zien. De vorm van de kop, daar hebben we houvast aan, ook op grote afstand.

Bewicks Swan (London Wetland Centre)Kleine zwanen hebben kinderkopjes. De kleine zwanen hebben een hoog voorhoofd en een ronde kop waardoor ze er heel vriendelijk uitzien. Je zou ze, ook al is het wat overdreven, kunnen aanduiden als kinderkopjes. Als u de snavel goed te zien krijgt let dan op de scheiding van geel en zwart. Bij kleine zwanen loopt die scheiding verticaal Het geel lijkt in de verte wel wat op een vierkant.

Snavel Wilde ZwaanWilde zwanen hebben punthoofden. De wilde zwanen hebben een kop waarbij de bovensnavel in rechte lijn overgaat in de kop. Het zijn echte punthoofden en ze hebben ook een veel markantere uitstraling. Ronde kinderkopjes zijn kleine zwanen en punthoofden zijn wilde zwanen, stamp het in uw geheugen! Wilde zwanen hebben niet alleen een punthoofd, ook het geel op de snavel loopt uit in een punt waardoor een schuine scheidslijn van geel en zwart is waar te nemen.

Ordinair of deftig?

Het geluid van kleine en wilde zwanen is gemakkelijk uit elkaar te houden. Als u onthoudt dat kleine zwanen altijd door elkaar heen kletsen en wilde zwanen kennelijk een veel betere opvoeding hebben genoten en naar elkaar luisteren, dan kunt u zich niet meer vergissen.

Kleine zwanen zijn net een stel kinderen op schoolreisje, zo druk zijn ze. De wilde zwanen hebben meer iets van deftige schoolmeesters die ze begeleiden. U mag er voor u zelf natuurlijk ook wat anders van maken. Kleine zwanen wauwelen en wilde zwanen roepen, dat is het verschil! Ik geef u de ezelsbruggetjes waar ik zelf ook veel aan heb.

Plaats reactie


Beveiligingscode
Vernieuwen